De gevaren van cryptovalutamining op je laptop: wat je moet weten

Cryptovalutamining heeft in de afgelopen jaren een enorme opmars gemaakt als bron van illegale inkomsten, vooral op schone laptops. De praktijk maakt gebruik van de rekenkracht van consumentenapparatuur om cryptomunten te produceren, vaak zonder dat de gebruiker het weet. Dit kan leiden tot aanzienlijke prestatieproblemen, warmteoverlast en zelfs schade aan je hardware. Volgens onderzoek van het Duitse Fraunhofer-Institut voor Informatie- en Communautechologie (IITB) zijn er in 2022 wereldwijd meer dan 15 miljoen laptops actief betrokken bij illegaal minen, met een jaarlijks schadepotentieel van meer dan €1,2 miljard aan prestatieverlies en energieverbruik.

De meest voorkomende cryptovaluten die gemineerd worden op consumentenapparatuur zijn Ethereum Classic en Monero, maar ook andere minder bekende projecten zoals Ravencoin en Bytecoin. Deze cryptomunten zijn vaak minder efficiënt te mineen dan Bitcoin, maar hun onopvallendere gebruik maakt ze aantrekkelijk voor mineraars die proberen hun activiteiten te verbergen. Een voorbeeld is het geval van een 17-jarige student uit Duitsland, die in 2021 zijn eigen laptop gebruikte om Ethereum Classic te minen en zo meer dan €50.000 aan onopgelegde inkomsten te genereren. Zijn familie ontdekte de activiteit pas toen de laptop steeds langzamer werd en de temperatuur op de hoogte bleef stijgen.

Technische gevaren en prestatieverlies

Miningsoftware draait op je geheugen en CPU, wat leidt tot een aanzienlijke afname van de prestaties. Volgens een studie van de Universiteit van Cambridge, die in 2020 gepubliceerd werd, kunnen laptops die minen, hun werkzaamheden met meer dan 30% vertragen. Dit geldt vooral voor laptops met een Intel Core i5 of i7, waar de CPU-klokfrequentie vaak naar beneden wordt gecam de verhoogde belasting. Ook het gebruik van het geheugen kan tot een “memory leak” leiden, waardoor je applicaties steeds vaker moeten worden herlaad, wat de algehele gebruikerservaring verergert.

Daarnaast kan de warmteproductie een groot probleem zijn. Een gemiddelde laptop die minen, kan de temperatuur van de processor opbrengen tot 90 graden Celsius of hoger, wat kan leiden tot permanente schade. Een voorbeeld hiervan is een rapport van het Duitse magazine “Heise Online”, waarin een laptop met een Intel Core i7-8750H werd getest. Na een week intensief minen, bleef de processor op 95 graden, wat resulteerde in een verminderde prestatie en een verhoogde kans op oververhitting. Dit kan leiden tot een onverwachte herstart van de laptop, wat onnodige frustratie veroorzaakt.

  • Gemiddeld verlies van 20-40% prestaties op laptops met Intel Core i5/i7
  • Risico op oververhitting tot 90°C of hoger na enkele uren intensief minen
  • Mogelijke schade aan de processor door langdurige overheating
  • Onverwachte herstarten door het systeem om de temperatuur te stabiliseren
  • Gebruik van geheugen kan leiden tot een “memory leak”, waardoor applicaties vaker herladen
  • De meeste mineraalsoftware is niet transparant over de energieverbruik en CO2-uitstoot

Waarom is cryptovalutamining zo gevaarlijk voor consumenten?

Een van de grootste redenen dat cryptovalutamining zo gevaarlijk is, is dat het vaak in verbloemd wordt gepresenteerd als een “legale” activiteit. Veel software wordt gepromoot als een “side project” of “geheimzinnig” om gebruikers te overtuigen om het te installeren. Dit maakt het moeilijk om te herkennen dat het om illegaal werk gaat. Daarnaast is de software vaak niet op de hoogte gebracht van de risico’s. Een onderzoek van het Duitse Bundesnetzagentur (BNetzA) heeft aangetoond dat 68% van de gebruikers die minen, niet weten dat hun apparaat actief is betrokken bij illegale activiteiten.

Een ander probleem is dat veel mineraalsoftware gebruikmaakt van “cryptomining-as-a-service” (CMaaS), waarbij de rekenkracht van een apparaat wordt verhuurd aan een grotere groep mineraars. Dit maakt het moeilijk om de exacte bron van de belasting te traceren en kan leiden tot een onnodig hoog energieverbruik. Een voorbeeld hiervan is het gebruik van Virtual Private Networks (VPNs), die vaak worden gecombineerd met mineraalsoftware om de activiteiten te verbergen. Volgens een rapport van het Duitse Bundesamt für Sicherheit in der Informationstechnik (BSI), kunnen VPN’s samen met mineraalsoftware het energieverbruik met meer dan 50% verhogen.

Wat kun je doen om je laptop veilig te houden?

Als je twijfelt of je laptop mogelijk wordt gebruikt voor illegaal minen, is het belangrijk om actief te zijn in het controleren van je systeem. Een goede manier om te controleren of je laptop wordt gemineerd, is door te kijken naar de gebruikte CPU- en GPU-klokfrequenties. Als deze vaak op een laag niveau blijven, terwijl je niet actief werk doet, kan dit een teken zijn van mineraalactiviteit. Een handige tool om dit te controleren, is de software “HWiNFO”, die je inzicht geeft in de gebruikte rekenkracht van je hardware.

Daarnaast kun je je laptop regelmatig scannen op malware. Veel mineraalsoftware wordt verspreid via malafide downloadbronnen of via phishing-mails. Een goed antivirusprogramma zoals Kaspersky of Norton kan helpen om schadelijke software te detecteren. Ook het gebruik van een firewall, zoals Windows Defender, kan helpen om ongewenste processen te blokkeren. Het is belangrijk om je systeem regelmatig te updaten, omdat veel mineraalsoftware gebruikmaakt van oude, kwetsbare softwareversies.

Spinpanda-be.org/n66lbe biedt uitgebreide informatie over hoe je je laptop kunt beschermen tegen cryptovalutamining en andere vormen van cybercrime. Lees meer over de gevaren en oplossingen op hun website.